ประโยชน์ของอาหารสายยางประโยชน์ของอาหารทางสายยาง (Enteral Nutrition) ไม่ได้มีดีแค่การทำให้ผู้ป่วย "อิ่ม" เท่านั้นครับ แต่ในทางการแพทย์ถือเป็น "การรักษา" อย่างหนึ่งที่ช่วยให้ร่างกายมีแรงต่อสู้กับโรคและฟื้นตัวได้เร็วขึ้น
นี่คือประโยชน์หลักๆ ที่สรุปให้เห็นภาพชัดเจนครับ:
1. ได้รับสารอาหารครบถ้วนและแม่นยำ
ในภาวะที่ผู้ป่วยทานเองไม่ได้ หรือทานได้น้อยมาก การให้อาหารทางสายยางช่วยให้เราสามารถคำนวณ พลังงาน (Calories) และ สารอาหาร 5 หมู่ ได้ครบ 100% ตามที่ร่างกายต้องการจริง ๆ ในแต่ละวัน ซึ่งการทานปกติมักทำไม่ได้ในสภาวะป่วย
2. ป้องกันการสลายของกล้ามเนื้อ (Muscle Wasting)
เมื่อร่างกายขาดสารอาหาร มันจะเริ่มไปดึงโปรตีนจากกล้ามเนื้อมาใช้เป็นพลังงานแทน ทำให้ผู้ป่วยลีบผอมและอ่อนแรงจนลุกนั่งไม่ได้ อาหารสายยางจะช่วยยับยั้งกระบวนการนี้ ทำให้ผู้ป่วยยังมีมวลกล้ามเนื้อและมีแรงทำกายภาพบำบัดครับ
3. รักษาการทำงานของระบบทางเดินอาหาร
การให้อาหารเข้าสู่กระเพาะหรือลำไส้ (แทนการให้ทางเส้นเลือด) จะช่วยให้ ผนังลำไส้แข็งแรง และกระตุ้นการทำงานของจุลินทรีย์ตัวดีในท้อง ป้องกันไม่ให้เชื้อโรคจากลำไส้หลุดเข้าสู่กระแสเลือด (Bacterial Translocation)
4. ลดความเสี่ยงปอดอักเสบจากการสำลัก
สำหรับผู้ที่มีปัญหาการกลืน (เช่น อัมพฤกษ์, พาร์กินสัน, หรือผู้สูงอายุ) การพยายามป้อนอาหารทางปากเสี่ยงมากที่อาหารจะหลุดเข้าหลอดลม การใช้สายยางจะส่งอาหารข้ามผ่านคอหอยลงสู่กระเพาะโดยตรง จึงปลอดภัยกว่ามากครับ
5. เป็นช่องทางในการให้ยาที่มีประสิทธิภาพ
ผู้ป่วยติดเตียงมักต้องทานยาหลายชนิด การให้ยาผ่านสายยางช่วยให้มั่นใจได้ว่าผู้ป่วยได้รับยาครบตามโดส ไม่มีการคายทิ้ง หรือสำลักยาเม็ด ซึ่งสำคัญมากในการคุมโรคประจำตัว
6. ช่วยให้แผลหายเร็วขึ้น
ไม่ว่าจะเป็นแผลผ่าตัด หรือ แผลกดทับ ในผู้ป่วยติดเตียง ร่างกายต้องการโปรตีนและวิตามินมหาศาลเพื่อสร้างเนื้อเยื่อใหม่ อาหารสายยางสูตรโปรตีนสูงจึงเป็นกุญแจสำคัญที่ทำให้แผลที่รักษาหายยากกลับมาปิดสนิทได้ครับ
💡 ข้อสรุปสำหรับผู้ดูแล
อาหารทางสายยางคือ "ตัวช่วยเพิ่มคุณภาพชีวิต" ทำให้ผู้ป่วยไม่ทรุดโทรมลงไปเร็วกว่าตัวโรค และในหลายๆ เคส เมื่อร่างกายแข็งแรงขึ้นจากอาหารสายยาง ผู้ป่วยก็จะมีแรงฝึกกลืนจนสามารถกลับมาทานอาหารทางปากได้อีกครั้งครับ